تشويق علاء الدّين عطاملك جوينى حاكم بغداد وعراق « 68 » سبب شده است تا أو شرح كبير نهج البلاغة را بنويسد وسپس بخاطر فرزندان عطاملك أبو منصور محمد ، ومظفر الدّين أبو العباس شرح كبير را دو بار خلاصه كرده وآن را شرح متوسّط وصغير ناميده است . برخى شرح كلمات قصار ابن ميثم را شرح سوّم أو شمرده‌اند « 69 » . 9 - اساتيد ابن ميثم وكساني كه از وى نقل روايت كرده‌اند . ابن ميثم بحراني در نزد بزرگان علم ودانش همانند مرحوم محقّق صاحب شرائع ألاسلام وأسعد بن عبد القاهر بن أسعد أصفهاني وكمال الدين علىّ بن سليمان بحراني نويسندهء كتاب الإشارات كسب دانش كرده وبه أوج عظمت علمي دست يافت . در بلندى مقام وى همين بس كه نخبگانى مانند علامهء حلّى وحسين بن حمّاد بن أبي الخير ليثى واسطى زاهد معروف ، وعبد الكريم أحمد بن طاوس از وى نقل روايت كرده‌اند . بنا بر بعضي از روايات خواجة نصير طوسي در خدمت وى تلمّذ كرده است ومير سيّد شريف جرجانى از آثار أو استفادهء فراوان برده است « 70 » . 10 - زادگاه ومحلّ وفات ابن ميثم آنچه مسلّم است اين است كه ابن ميثم در مجمع الجزائر بحرين به دنيا آمده وپس از وفات در مقبرهء جدّش « المعلى » در قريه « هلتا » از قراء بحرين ، به خاك سپرده شده است « 71 » .

--> ( 68 ) عطاملك جوينى ملقّب به علاء الدّين بن بهاء الدّين محمّد برادر شمس الدّين محمّد صاحب ديوان از رجال ومورّخان أوايل دورهء مغول « و . 623 ف - 681 ه . ق . » وى از آغاز جوانى وارد كارهاى ديواني شد واز عمّال أمير ارغون آقا حكمران خراسان گرديد . عطاملك چند بار در خدمت أمير ارغون به « قراقروم » پايتخت مغولستان سفر كرد ، همين سفرها بود كه زمينهء نوشتن تاريخ جهان گشاى جوينى را فرآهم ساخت . وى در سال 654 توسّط أمير ارغون به هلاكو معرّفى شد ونزد أو تقرّب يافت . پس از فوت هلاكو ، وى وبرادرش صاحب ديوان ، سبب رونق دولت « آياقا » بودند وعطاملك حكومت بغداد وعراق يافت . ( فرهنگ فارسي دكتر معين ، بخش اعلام ، ص 1183 ) . ( 69 ) كتاب استناد نهج البلاغة ، ص 133 ، تأليف امتياز عليخان عرشي . ( 70 ) همان مأخذ ، ص 133 . ( 71 ) مقدمهء ناشر ، ص 13 .